Blog Ardant Strona główna
Gniazdka elektryczne i kontakty ścienne - rozmieszczenie, wysokość, podłączenie
5 listopada 2019

Gniazdka elektryczne i kontakty ścienne – rozmieszczenie, wysokość, podłączenie

Budując lub remontując swój dom, zawsze przychodzi pora na zaplanowanie odpowiedniego rozmieszczenia gniazdek elektrycznych oraz kontaktów ściennych, dobranie odpowiedniej wysokości oraz na końcu ich odpowiednie podłączenie. Od czego powinno się zacząć planowanie instalacji elektrycznej oraz oświetlenia – podpowiemy Ci krok po kroku na co należy zwrócić uwagę już przy samym wyborze kontaktów i gniazdek, oraz to jak prawidłowo zamontować je w ścianach.

Rodzaje gniazdek elektrycznych i kontaktów – jakie wybrać?

kontakt elektryczny biały ospel
Gniazdko elektryczne Ospel

W Polsce najpopularniejszym typem gniazdek (kontaktów) jest typ E. Taki kontakt posiada 2 charakterystyczne otwory, na przewód fazowy oraz neutralny, a także bolec, który służy jako uziemienie instalacji/urządzenia. Standardy polskie różnią się nieco od tych zagranicznych (gniazdko elektryczne typu F), ale nie ma większego sensu ich opisywać.

Jak jeszcze podzielić można gniazdka i włączniki elektryczne? Dobór będzie zależeć od rodzaju montażu i budowy gniazdek, miejsca w jakich będą umieszczone oraz ilości łączników (klawiszy), które sterować będą odpowiednimi żarówkami i lampami w danym pomieszczeniu lub strefie oświetleniowej.

Sposób montażu gniazdka lub włącznika

Gniazdka elektryczne podtynkowe i natynkowe. Gniazdko natynkowe używane jest najczęściej w budynkach gospodarczych czy przemysłowych, gdzie nie jest wymagana duża estetyka wykończenia pomieszczenia. Mocuje się je bezpośrednio na ścianie czy słupach. Tych gniazdek nie wybieraj do swojego domu bo z prostych przyczyn się w nim nie sprawdzą.

gniazdka kontakty i puszki podtynkowe
Kontakty podtynkowe i puszki

Gniazdka i włączniki podtynkowe – to najbardziej popularne rozwiązanie stosowane w naszych polskich instalacjach elektrycznych i oświetleniowych. W tym przypadku kontakty montuje się poprzez wykucie odpowiednich otworów, w których następnie mocuje się puszki elektryczne. Po doprowadzeniu przewodów elektrycznych, puszki się łączy, a w nich obsadza wybrane obudowy (ramki) włącznika czy kontaktu. Mogą być pojedyncze, podwójne czy nawet poczwórne. Wszystko zależy od tego w jakim miejscu i celu montowana jest konkretna puszka.

Gniazdka i włączniki podtynkowe – to najbardziej popularne rozwiązanie stosowane w naszych polskich instalacjach elektrycznych i oświetleniowych. W tym przypadku kontakty montuje się poprzez wykucie odpowiednich otworów, w których następnie mocuje się puszki elektryczne. Po doprowadzeniu przewodów elektrycznych, puszki się łączy, a w nich obsadza wybrane obudowy (ramki) włącznika czy kontaktu. Mogą być pojedyncze, podwójne czy nawet poczwórne. Wszystko zależy od tego w jakim miejscu i celu montowana jest konkretna puszka.

Podział gniazdek ze względu na stopień ochrony IP

Stopień ochrony IP danego kontaktu mówi o możliwościach jego zastosowania. Mówiąc prościej, że chroni włączniki oraz instalację elektryczną w konkretnych warunkach panujące w danym pomieszczeniu lub w bliskiej przestrzeni danego gniazdka czy kontaktu. Mowa tutaj o pomieszczeniach o podwyższonej wilgotności jak łazienka lub włączniki montowane na zewnątrz budynku, które muszą być odporne na opady deszczu, wilgoć czy mróz. Klasyfikację stopnia IP opisaliśmy w innym naszym poradniku, który dostępny jest tutaj: Jak wybrać lampę według stopnia ochrony IP – łazienki i pomieszczenia wilgotne.

gniazdka hermetyczne ze stopniem IP
Gniazdka elektryczne i kontakty hermetyczne z IP

Dobierając gniazdka do swojego domu, powinieneś zwrócić szczególną uwagę na te montowane w łazience, kuchni przy kranie i wylewkach, na elewacji i wszędzie tam, gdzie istnieje prawdopodobieństwo zachlapani czy całkowitego zalania danego włącznika.

Podział gniazdek ze względu na rodzaj łączników

Tutaj wyróżnić można wiele typów włączników, a każdy z nich będzie posiadał nieco inne funkcje oraz możliwości zastosowania. To czy będziesz mógł zastosować konkretne uzależnione będzie od wykonanej instalacji elektrycznej.

  • włącznik jednoklawiszowy – popularne rozwiązanie do zapalenia lub gaszenia całego oświetlenia w danym pomieszczeniu. Do tego włącznika wystarczy instalacja z przewodem fazowym, neutralnym i opcjonalnie z uziemieniem (3 kable),
  • włącznik dwuklawiszowy – często instalacje elektryczne projektuje i wykonuje się tak, by domownik miał możliwość gaszenia lub zapalania np. połowy żarówek w konkretnej lampie (po naciśnięciu jednego klawisza zapalą się 2 żarówki, a po dociśnięciu drugiego, zapali się cała lampa lub żyrandol). Zanim kupisz ten włącznik, sprawdź czy masz do dyspozycji „4 kable w suficie”.
  • włącznik trzyklawiszowy – analogicznie jak w przypadku wyżej, żyrandol można podzielić na 3 strefy, lub dodatkowo do włącznika podłączyć kinkiety ścienne.
  • włącznik schodowy – ten z kolei pozwala sterować oświetleniem z 2 miejsc. Jak sama nazwa wskazuje, najczęściej stosowany jest na schodach, gdzie zapalane jest światło przy wejściu na schody, a gaszone na górze przy wyjściu z klatki schodowej.
  • włączniki krzyżowe – to rozwiązanie do sterowania oświetleniem z wielu miejsc, np. wyjście na taras. Włącznik do gaszenia i zapalania może znajdować się w domu, na zewnątrz przy wejściu na taras oraz przy wyjściu z tarasu. Tutaj również konieczne jest odpowiednie ułożenie instalacji elektrycznej.
  • ściemniacze oświetlenia – to opcja, która pozwala sterować natężeniem światła (ręcznie lub pilotem). Idealny włącznik do sterowaniem lampami pokoju dziecinnego, kiedy chcemy by światło było zapalone, ale jednocześnie nie świeciło zbyt intensywnie i nie przeszkadzało podczas snu.
włącznik jedno klawiszowy dwuklawiszowy i ściemniacze
Włączniki oświetlenia i ściemniacze

Jak i gdzie rozmieszczać gniazdka elektryczne oraz włączniki oświetlenia?

W dobrym położeniu są osoby, które dopiero budują swój dom i posiadają pełną dokumentację projektową domu. Zawiera ona praktycznie wszelkie możliwe rozwiązania, ale niekiedy warto rozważyć rozbudowę instalacji elektrycznej o nowe punkty (tak na wszelki wypadek).

Jeśli jednak prowadzisz remont domu i nie posiadasz projektu instalacji elektrycznej, sam musisz zastanowić się nad tym gdzie kontakty powinny być zamontowane. Tylko Ty znasz swój dom najlepiej i wiesz kiedy brakowało Ci prądu w konkretnym miejscu (np. przy odkurzaniu, suszeniu włosów), gdzie ciężko było dosięgnąć włącznik (zamontowanie włącznika światła po niewłaściwej stronie drzwi. Jeśli sam nie chcesz podejmować decyzji, zleć projekt instalacji i oświetlenia uprawnionej do tego osobie.

gniazdka i kontakty - gdzie i na jakiej wysokości

Weź pod uwagę nasze proste porady przy rozmieszczaniu i podłączaniu gniazdek i kontaktów:

  • zadbaj o to by na każde 5m2 dostępne było przynajmniej jedno gniazdko elektryczne,
  • nie oszczędzaj na włącznikach, wybieraj gniazdka i kontakty podwójne,
  • powinieneś mieć możliwość gaszenia i zapalania światła w sypialni bez podnoszenia się z łóżka (zaplanuj np. 2 kinkiety ścienne nad łóżkiem),
  • zastanów się nad włącznikami schodowymi jeśli posiadasz duże łączone pomieszczenia jak salon z kuchnia czy jadalnią,
  • pomyśl nad gniazdkami podłogowymi chowanymi w posadzce. W prosty sposób podładujesz laptop przy sofie czy biurku bez zbędnych przedłużaczy i kabli,
  • zastanów się nad większymi puszkami, w których w przyszłości będzie można zamontować inteligentne oświetleniem z możliwością sterowania,
  • zastanów się czy pomocne będą dla Ciebie włączniki ze ściemniaczami,
  • wysokość montażu gniazdek i włączników światła dopasuj do domowników, a nie projektu instalacji elektrycznej,
  • jeśli przewidujesz lampy ze zintegrowanymi panelami LED, odpowiednio dobierz włączniki z podświetleniem (niekiedy takie włączniki powodują mimowolne delikatne świecenie lamp). Pisaliśmy o tym tutaj: Dlaczego lampa lub żarówka LED nadal świeci po wyłączeniu – zepsuta?
  • wybieraj włączniki sprawdzonych producentów, posiadające odpowiednie atesty i certyfikaty.

Na jakiej wysokości montować gniazdka i włączniki światła?

Jeśli w swoim remoncie lub budowie dotarłeś do tego miejsca, zwróć uwagę na to na jakich wysokościach montować kontakty i gniazdka. Stosuje się do tego odpowiednie normy techniczne. Przyjmuje się w tym przypadku podane niżej odległości od podłogi oraz sufitu – zarówno przy montażu włączników jak i prowadzenia przewodów instalacji elektrycznej.

  • kontakty elektryczne służące do podłączania drobnego sprzętu AGD w kuchni – 100-120 cm nad poziomem podłogi (nad szafkami),
  • gniazdko elektryczne do zasilenia lodówki – 30-100 cm nad podłogą,
  • kontakt zasilający zmywarkę – 30-50 cm nad podłogą,
  • gniazdka w salonie, pokojach dziennych i innych pomieszczeniach – 30 cm nad poziomem podłogi (weź to pod uwagę, gdy instalacje wykonywane są przed wylewkami betonowymi i układaniem ocieplenia),
  • przewody do gniazdek i oświetlenia ściennego prowadź 30 cm nad poziomem podłogi lub 30 cm pod sufitem,
  • włączniki światła zamontuj w wygodnych dla siebie i domowników miejscach (poproś każdego z z rodziny by z zamkniętymi oczami poszukał ręką gniazdka lub włącznika na konkretnej ścianie – wartości uśrednij by wszystkim było możliwie najwygodniej, najczęściej jest to wysokość ramion osoby dorosłej).
ściemniacz do lampy i do gniazdka czarny
Ściemniacz dotykowy do oświetlenia

Gniazdka i kontakty a wykończenie i design

Obecnie na rynku znajdziesz wielu sprawdzonych producentów gniazdek i włączników do instalacji elektrycznej oraz oświetlenia. W zależności od rodzaju wykończenia znajdziesz gniazdka nowoczesne jak i klasyczne. Wybór jest ogromny:

  • gniazdka i włączniki z tworzyw sztucznych, ze szkła, ceramiki, a nawet drewna,
  • gniazdka we wszystkich możliwych kolorach – białe, czarne, brązowe, chromowane, złote, niebieskie,
  • włączniki światła sterowane smartfonem oraz pilotem,
  • gniazdka wtykowe z USB,
  • włączniki z bluetooth dającymi możliwość pomiaru zużycia energii, programowania, itp.,
  • gniazdka i kontakty z zabezpieczeniem przed dziećmi i zwierzętami,
  • wiele innych.
instalacja-elektryczna-w-domu-oświetlenie-i-gniazdka
Przewody w instalacji elektrycznej

Jak możesz zauważyć, wybór odpowiednich gniazdek elektrycznych i kontaktów ściennych nie należy do zbyt prostej czynności. Musisz zgłębić sporo wiedzy lub skorzystać z pomocy fachowców, którzy na co dzień mają do czynienia z instalacjami elektrycznymi. To oni pomogą Ci dobrać i doradzą Ci co jeszcze może być przydatne w Twoim nowym domu lub mieszkaniu. Warto dobrze przemyśleć cały ten etap bowiem przeciętny koszt na zakup opraw, puszek, włączników i kontaktów to kwota rzędu 1000-5000 zł – w zależności od designu, złożoności i zastosowanych technologii. Na pewno nie możesz zapomnieć o lampach i oświetleniu, które również znacznie mogą nadwyrężyć Twój budżet.

Źródło zdjęć: Firma Ospel – producent włączników i gniazdek

Twitter Ardant, Kaja Katalog na Issuu

Najnowsze Artykuły
Popularne Artykuły
Bądź na bieżąco i zapisz się do naszego newslettera